Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, piyasalardaki makrofinansal istikrarı daha da güçlendirmek ve finansal sistemin sağlıklı işleyişini desteklemek amacıyla radikal bir karara imza attı. Zorunlu karşılık uygulaması çerçevesinde alınan bu ilave tedbirlerle birlikte ihtiyaç, taşıt ve ticari kredi türlerindeki büyüme sınırları aşağı çekildi. Finansal piyasalarda sıkılaştırma adımlarını pekiştiren bu hamle, özellikle bankaların kredi iştahını ve piyasadaki nakit döngüsünü doğrudan etkileyecek bir nitelik taşıyor.

Bireysel Kredilerde Büyüme Hızı Yüzde 3 Seviyesine Çekildi

Merkez Bankası tarafından resmi internet sitesi üzerinden duyurulan yeni kurallara göre, bireysel kredi kategorisindeki tüm unsurlarda büyüme sınırları aşağı yönlü revize edildi. Yapılan bu kritik güncelleme sonrasında sekiz haftalık dönemler baz alınarak hesaplanan tüketici kredilerindeki büyüme hızına set çekilmiş oldu.

Vatandaşların en çok yöneldiği bireysel finansman ürünlerinde yeni dönem parametreleri şu şekilde şekillendi:

• İhtiyaç ve Taşıt Finansmanı: Tüketicilerin acil nakit ihtiyaçları veya araç alımları için kullandığı bu kredilerde daha önce yüzde 4 olan büyüme sınırı, tam 1 puanlık düşüşle yüzde 3 seviyesine indirildi.

• Kredili Mevduat Hesapları: Banka hesaplarında bulunan ve acil durumlarda kullanılan limitli hesapların (KMH) büyüme oranı da daraltıldı. Bu kalemdeki sınır yüzde 2 seviyesinden yüzde 1 düzeyine düşürüldü.

Ticari Finansman ve KOBİ Kredilerine Yeni Sınırlandırma

Piyasadaki nakit likiditesini doğrudan şekillendiren Türk lirası bazlı ticari krediler de Merkez Bankasının bu yeni sıkılaştırma paketinden nasibini aldı. Büyük ölçekli şirketlerin büyüme ve yatırım hamlelerini fonlamak amacıyla kullandığı ticari kredilerde sınırlandırma adımları genişletildi.

Ekonominin lokomotifi konumunda yer alan küçük ve orta büyüklükteki işletmeler (KOBİ) için de dengeli bir daralma öngörüldü. KOBİ kredilerindeki sınır, piyasa dinamiklerini tamamen durdurmamak adına daha hassas bir oranlama ile yüzde 5 seviyesinden yüzde 4,5 seviyesine çekildi. Büyük ölçekli işletmeler için kullandırılan ticari kredilerdeki büyüme tavanı ise yüzde 3 seviyesinden yüzde 2 düzeyine geriletildi.

Yeni düzenleme ile kredi türlerinde yaşanan değişimler aşağıdaki tabloda açıkça görülmektedir:

Merkez Bankası yetkilileri, hayata geçirilen bu ilave makro ihtiyati tedbirlerin piyasa mekanizmasının çok daha etkin, dengeli ve sağlıklı bir yapıda işleyişini sürdürmesi amacıyla devreye alındığının altını çiziyor. Yeni düzenleme ile piyasadaki toplam kredi arzının kontrol altında tutulması hedefleniyor.